Perşembe , Aralık 8 2016
Anasayfa / Tıp ve Sağlık / YAŞLILARDA YETERSİZ UYKU HAFIZA KAYBI VE BEYİN HASARINA YOL AÇABİLİYOR

YAŞLILARDA YETERSİZ UYKU HAFIZA KAYBI VE BEYİN HASARINA YOL AÇABİLİYOR

Yaşlandıkça görülen beyin hasarı ve hafızanın kaybı ile uykunun azalması arasındaki ilişki şimdiye kadar anlaşılabilmiş değildi. Ama Berkeley Kaliforniya Üniversitesi’ nden  bilim insanları tarafından yapılan çalışmada ilk defa bu ilişki ortaya kondu ve uyku kalitesinin arttırılmasının yaşlılarda hafızayı güçlendirilebileceği görüldü.

UC Berkeley nörobilimcileri,  genç yaştakilerde derin uyku sırasında oluşan yavaş beyin dalgalarının, anıların, kısa zamanlı bellek olan hipokampüsten uzun zamanlı belek olan prefrontal kortekse aktarımında anahtar rolü oynadığını buldular. Ancak  yaşlandıkça uyku derinliğinin azalması ve uyku kalitesinin bozulmasıyla anılar hipokampüste kalmakta ve yerine yenilerinin gelmesiyle silinmekte.

UC Berkeley uyku araştırmacısı ve nörobilim ve fizyoloji profesörü  Matthew  Walker ,  Journal Nature Neuroscience ‘da  27 Ocak’ta yayınlanan çalışmasında yaşlandıkça oluşan hafıza kaybı,uyku bozukluğu ve beyin harabiyeti arasındaki ilişkiyi  açığa kavuşturduklarını söylüyor.

Sağlıklı yetişkinler gece uykusunun  dörtte birini derin uykuda  geçirirler. Bu sırada beynin ön orta lobunda yavaş dalgalar oluşturulur. Beynin bu bölgesinin hasarlanmalarında derin uyku oluşumu bozulur.

Ön lobdaki yavaş dalgaların anıların güçlendirilmesini sağladığının bulunması  yaşlılardaki hafıza kaybının tedavisine zemin hazırlamakta. Tedavide örneğin transkraniyal direk akım uyarısı veya farmasötik yollar denenmekte. Almanya ‘da nörobilimcilerin önceden yaptığı bir çalışmada genç erişkinlerde derin uyku oluşturmak  için elektriksel uyarı verilmesiyle  hafızalarının iki kat güçlendiği görülmüş.

UC Berkeley araştırmacıları da benzer şekilde yaşlı erişkinlerde elektriksel uyarıyla  derin uyku oluşturarak  hafızanın güçlenip güçlenmediğini araştıracaklarını söylüyorlar.

27 ocakta yayınlanan çalışmalarında ise araştırmacılar 18  genç (20 yaşlarında)  sağlıklı bireyle,15 yaşlı (70 yaşlarında) sağlıklı bireyin tam bir gece uykusu sonrası hafızalarını test etmişler. Yatmadan önce katılımcılara 120 kelime öğretilmiş ve kelimeleri hatırlayıp hatırlmadıklarını test etmişler. Uyuduklarında beyin aktiviteleri bir EEG(elektroensefalogram) cihazıyla ölçülmüş. Ertesi sabah kelimeler için tekrar test edilirken fonksiyonel ve yapısal MRI (manyetik rezonans görüntüleme) cihazıyla kontrol edildi.

Sonuç olarak, yaşlılardaki beynin ön orta lobundaki hasarlanmayla yavaş dalga aktivitesindeki azalma birliktelik göstermekte  ve genç erişkinlere göre yaşlıların derin uykularında %75 azalma ve ertesi gün kelimeleri hatırlamalarında %55 azalma saptanmış.  Bu da bize yeterli uyumanın ne kadar önemli olduğunu gösteriyor.

 

Kaynak:http://www.sciencedaily.com/releases/2013/01/130127134212.htm

Referans : Bryce A Mander, Vikram Rao, Brandon Lu, Jared M Saletin, John R Lindquist, Sonia Ancoli-Israel, William Jagust, Matthew P Walker. Prefrontal atrophy, disrupted NREM slow waves and impaired hippocampal-dependent memory in agingNature Neuroscience, 2013; DOI:10.1038/nn.3324

 

 

 

Hafıza kaybı
Yaşlılarda yetersiz uyku nedeniyle oluşan hafıza kaybı MRI ile gözlenmekte.

 

 

Facebook Yorumları

Hakkında Can Bahar Sezgin

Acil Tıp Doktoruyum. Gercekbilim sitesinde sizi tıpla ilgili gelişmelerden haberdar ediyorum.

İLGİNİZİ ÇEKEBİLİR

Travma Sonrası Stres Kız ve Erkek Beynini Farklı Etkiliyor

Travmatik strese maruz kalan kız ve erkek çocukların beyninin bundan farklı şekilde etkilendiği ortaya çıktı. …

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir


*